جميع وحدات منبعث از آن اصل واحد باشند ، چنين وحدتى منحصر است به حق اول . در مقام تعين اول جميع مراتب و وحدات اطلاقيه‌اى كه از براى موجودات عوالم غيبى از عقول طوليه و عرضيه ثابت مىباشند ، ظلّ وحدت اطلاقيه حق و مقام تعين اولند ؛ لذا وحدت اطلاقى آنها اضافى و نسبى است . غير از وحدت اطلاقى حق و تعين اول از مراتب و حقايق كليه‌اى كه وحدت اطلاقى براى آنها ثابت است ، در آن دو اعتبار لحاظ مىشود : يك اعتبار ملاحظهء چنين وحدتى است با موجود ما فوق آن به اين اعتبار چنين وحدتى ناشى از وحدت ما فوق و موجود ما فوق به حسب قوت وجود مشتمل بر اين وجود است و اين وجود محدود از نسب و ظهورات مندرجهء در وجود قاهر محيط مطلق مىباشد ؛ اعتبار ديگر لحاظ اين وجود است با وجود مادون آن به اين اعتبار اين وجود داراى وحدت اطلاقى است و موجود مادون از جزئيات و فروع مندرجه و مطوى در اين وجود است . همهء حقايق كليه به اعتبار مقايسه با ما فوق خود واحدند به وحدت عدديه و به اعتبار مقايسه با مادون و تجلى در غير متصف به وحدت اطلاقيه‌اند . عقل مجرد نسبت به حقيقت مقدسهء اطلاقى حق واحد عددى و نسبت به موجودات منغمر در ماده واحد اطلاقى است و آن‌چه از ماديات كلى و جزئى فرض شود در وجود عقل به نحو اعلا و اتم موجود است . واحد بالعدد دو اطلاق دارد : يكى در مقابل واحد بالنوع و بالجنس مثل وحدت زيد و وحدت عمرو و وحدت خالد در مقابل وحدت حيوان و انسان . دوم در مقابل وحدت اطلاقى است . ما از براى اثبات اتحاد نفس با عقل فعال اين دو امر را بايد تصور كنيم : يكى اثبات وحدت را براى عقل فعال و ديگرى اثبات اطلاق براى صور عقلى . عقل فعال نسبت به صور عقليه واحد اطلاقى است .